Tin thế giới sáng thứ Bảy

Bà Mạnh Vãn Châu bị chính quyền giam lỏng từ khi về nước?

Mai Hạ 

Giám đốc tài chính Huawei Mạnh Vãn Châu

Gần đây, một bài báo đặc biệt của truyền thông Trung Quốc có tiêu đề “Chưởng thượng minh châu: ‘Về nhà’ thực chất là một vở kịch” khiến nhiều người chú ý. Bài báo này được ký tên bởi tài khoản Weibo công chúng “Mai Lâm Duyệt Xuân Thu” (梅林悅春秋), nói rằng bà Mạnh Vãn Châu hiện không phải bị cách ly, mà là bị giam lỏng dưới lớp vỏ nguỵ trang cách ly.

Bài viết này dựa trên lời kể của Annabel Yao, em gái cùng cha khác mẹ của bà Mạnh, nói về nội tình sau khi bà Mạnh trở về nước và tình hình hiện tại.

Bài báo nói rằng bà Mạnh Vãn Châu hiện không bị cách ly, mà đang bị giam lỏng dưới lớp vỏ ngụy trang cách ly. Bởi vì Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) muốn biết rốt cuộc bà đã tiết lộ bao nhiêu bí mật cho chính phủ Mỹ. Cha bà Mạnh, ông Nhậm Chính Phi cũng rất lo lắng, nhưng vô ích, vì ông thậm chí còn không biết con gái mình đang ở đâu.

Theo bài báo, việc bà Mạnh có thể tiếp quản Huawei không phải là quyết định của ông Nhậm Chính Phi, mà là “ý của các thế lực đằng sau”. Bà Mạnh được quan chức cấp cao ĐCSTQ coi trọng và trở thành “quân cờ” trong tay họ. Thời điểm đó, bà Mạnh bị Canada bắt giữ vì quá bất cẩn, không nghe lời ông Nhậm Chính Phi khi nghĩ rằng sẽ không có chuyện gì xảy ra, nhưng không ngờ bà đã bị bắt.

Ban đầu, bà Mạnh không chịu nhận tội, nghĩ rằng có sự đảm bảo của quan chức cấp cao nhất thì bà sẽ không có chuyện gì, nhưng cuối cùng nhận thấy rằng không có cơ hội chiến thắng và bà đã thỏa hiệp.

Nhiều người đều cho rằng bà Mạnh đã tự do sau khi bước ra khỏi tòa án Canada, nhưng trên thực tế, bà đã bị một thế lực mạnh khác tiếp quản ngay trong tích tắc, dưới sự sắp xếp của bọn họ, bà Mạnh còn không kịp thay quần áo và được đưa lên chiếc máy bay đã chờ bà gần 20 ngày.

Em gái Annabel Yao của bà Mạnh nói, “Bây giờ dường như tôi đã hiểu tại sao chị ấy lại phấn khích đến phát khóc vào thời điểm đó. Chị ấy biết rằng rất có thể chị ấy sẽ không bao giờ quay trở lại trong đời này nữa”.

Bài báo kết luận: “Mọi thứ đã thay đổi trong một tuần qua, và tôi tin rằng sẽ không lâu nữa, những người đã reo hò chị tôi đều sẽ không còn nghĩ đến tên chị ấy nữa, chị ấy sẽ biến mất hoàn toàn trong thực tại và thỉnh thoảng hiện lên trong tâm trí của họ”.

Hiện tại, bài báo này đã bị xóa hoàn toàn khỏi Internet ở Trung Quốc đại lục, thậm chí tài khoản công chúng “Mai Lâm Duyệt Xuân Thu” cũng được cho là đã bị xóa vì không thể tìm thấy.

Ảnh chụp màn hình bài viết của tài khoản Weibo công chúng “Mai Lâm Duyệt Xuân Thu”.

Nobel Hòa Bình 2021 vinh danh tự do báo chí

Thanh Hà

Nhà báo Nga Dmitri Muratov (T), tổng biên tập tờ Novaya Gazeta và nhà báo Philippines Maria Ressa, đồng sáng lập trang Rappler, được Viện Hàn Lâm Na Uy trao giải Nobel Hòa Bình, ngày 08/10/2021. AP – Mikhail Metzel/Aaron Favila

Giải Nobel Hòa Bình 2021 được trao cho hai phóng viên: bà Maria Ressa người Philippines và nhà báo Nga Dmitri Mouratov. Trong thông cáo hôm 08/10/2021, Ủy Ban Nobel tại Na Uy nhấn mạnh, giải thưởng này nhằm vinh danh hai phóng viên “can đảm đấu tranh vì quyền tự do ngôn luận” tại Philippines và Nga, họ đồng thời là đại diện cho những tiếng nói bảo vệ tự do báo chí trên toàn thế giới  

Bà Maria Ressa, 58 tuổi, là đồng sáng lập viên báo mạng Rappler hồi 2012. Phương tiện truyền thông này đã xoáy vào « chiến dịch chống ma túy gây nhiều tranh cãi và đẫm máu do chính quyền của (tổng thống Philippines, Rodrigo) Duterte » tiến hành.

Về phần phóng viên Mouratov, 59 tuổi, ông là một trong những người đã thành lập và cũng là tổng biên tập của tờ báo độc lập Novaya Gazeta. « Từ nhiều thập niên qua, Dmitri Mouratov bảo vệ tự do ngôn luận tại Nga trong những điều kiện khó khăn nhất ». Vẫn theo Ủy Ban Nobel, bà Ressa cũng như đồng nghiệp Nga Mouratov, “đại diện cho tất cả các phóng viên bảo vệ lý tưởng này ở mọi nơi trên thế giới mà nền dân chủ và tự do báo chí phải đối mặt với những điều kiện càng lúc càng bất lợi”.

Điện Kremlin gửi lời chúc mừng đến nhà báo Dmitri Mouravov nhấn mạnh đến “sự can đảm” và “tài năng” của một trong hai giải Nobel Hòa Bình 2021. Về phần đại sứ Mỹ tại Matxcơva, ông John J. Sullivan cũng có lời “chúc mừng” một “người bạn” dám “nói lên sự thật với chính quyền Nga”.

Báo Novaya Gazeta đã có những bài điều tra về các vụ hành quyết không xét xử nhắm vào những người đồng tính tại Tchetchenia. Cũng tờ báo này tham gia vào vụ điều tra của nhóm phóng viên quốc tế trong vụ mang tên “Panama Papers”, tiết lộ về những thiên đường thuế khóa.

AFP nhắc lại Novaya Gazeta liên tục bị chính quyền Nga gây áp lực. Từ khi bắt đầu hoạt động năm 1993, sáu phóng viên của tờ báo này đã bị sát hại. Trong số đó có bà Anna Politovskaia. Hôm qua 07/10/2021 là đúng kỷ niệm 15 năm ngày nữ phóng viên Politovskaia với nhiều bài điều tra về tình hình tại Tchetchenia và những vụ vi phạm nhân quyền, bị ám sát.

Chưa bao giờ Ủy Ban Nobel Hòa Bình vinh danh quyền tự do báo chí. Hai khôi nguyên năm nay đã vượt qua 329 đối thủ được đề xuất để nhận giải thưởng cao quý này. Theo truyền thống, danh sách đó luôn được Viện Hàn Lâm Oslo giữ kín.

CIA thành lập một đơn vị chuyên trách về Trung Quốc

Minh Anh

Cơ quan Tình báo Trung ương Hoa Kỳ – CIA – lập China Mission Center (CMC), đơn vị chuyên trách về Trung Quốc. AP – Carolyn Kaster

Trung Quốc giờ là đối thủ chính về dài hạn, đe dọa vị trí số một thế giới của Hoa Kỳ. Do vậy, cơ quan tình báo Mỹ CIA ngày 07/10/2021, thông báo thành lập một đơn vị chuyên trách các vấn đề về Trung Quốc.

Tuy nhiên, theo lãnh đạo cơ quan tình báo CIA, William Burns, China Mission Center (CMC) – tên gọi của đơn vị đặc biệt mới – không nhằm chống lại người dân Trung Quốc, mà là chống chế độ Bắc Kinh.

Nhiệm vụ của CMC là “tăng cường công tác thu thập thông tin về mối họa địa chính trị quan trọng nhất mà Hoa Kỳ phải đối mặt trong thế kỷ 21 : đó chính là một chính phủ Trung Quốc mỗi lúc một thù nghịch”, theo như tuyên bố của ông W. Burns.

Vẫn theo lãnh đạo CIA, Hoa Kỳ hiện đang “phải đối mặt với một thách thức địa chính trị khó khăn nhất, trong một thời đại cạnh tranh mới giữa các siêu cường, do vậy CIA sẽ có một vai trò thiết yếu”.

Ngoài ra, lãnh đạo CIA còn thông báo bổ nhiệm một giám đốc công nghệ và một đơn vị chuyên trách về khả năng cạnh tranh của Mỹ trên thế giới có tên gọi là Transnational and Technology Mission Center. Đơn vị này phụ trách những vấn đề công nghệ mới, biến đổi khí hậu, an ninh kinh tế và y tế công.

AFP lưu ý, hồi tháng 06/2021, khi chỉ định Trung Quốc như là “một đối thủ cạnh tranh chiến lược”, tổng thống Mỹ Joe Biden đã cho thành lập một đơn vị đặc biệt trực thuộc Lầu Năm Góc để thẩm định mối đe dọa đến từ Bắc Kinh trên phương diện quân sự nhằm đề ra những biện pháp đáp trả.

CIA và FBI – cơ quan an ninh nội địa, trong những năm gần đây đã phát hiện hàng chục người làm gián điệp công nghiệp hay quân sự cho Trung Quốc. Các cơ quan tình báo Mỹ còn tố cáo Trung Quốc đứng sau nhiều vụ tấn công tin tặc nhắm vào các định chế và doanh nghiệp Mỹ.

Nhưng thách thức đặt ra cho CIA cũng không hề nhỏ. Theo tiết lộ của New York Times và Washington Post, những năm gần đây, CIA đã mất hàng chục nhà cung cấp thông tin. Số người này hoặc đã bị bắt hoặc bị sát hại.

Mỹ bí mật huấn luyện quân đội Đài Loan

Thanh Hà

Đạn được xếp trước chiến đấu cơ F-16V do Mỹ sản xuất trong cuộc tập trận của quân đội Đài Loan tại huyện Gia Nghĩa (Chiayi), miền nam Đài Loan, ngày 15/01/2020. AP – Chiang Ying-ying

Từ gần một năm nay”, Mỹ kín đáo điều các toán đặc nhiệm sang Đài Loan, huấn luyện quân đội nước này nhằm tăng cường khả năng phòng thủ cho Đài Loan trước mối đe dọa Trung Quốc. Hãng tin AFP ngày 08/10/2021, trích lời một quan chức Hoa Kỳ xin được giấu tên, xác nhận tin được báo The Wall Street Journal loan tải. Bộ Quốc Phòng Mỹ và Đài Loan từ chối bình luận về tin trên.

Vào lúc chiến đấu cơ Trung Quốc dồn dập thâm nhập vùng nhận dạng phòng không của Đài Loan, tình hình tại eo biển Đài Loan căng thẳng nhất từ « bốn thập niên qua », báo tài chính Mỹ The Wall Street Journal trong ấn bản hôm 07/10/2021, trích dẫn nhiều nguồn tin thông thạo, cho biết Hoa Kỳ cử thủy quân lục chiến và khoảng 20 quân nhân thuộc các lực lượng đặc biệt sang Đài Loan huấn luyện cho Hải Quân và Lục Quân hòn đảo này.

Vẫn nguồn tin trên nói rõ hơn là trong số các quân nhân được điều sang Đài Loan có một « toán đặc nhiệm và một toán thuộc các lực lượng chính quy ». Tránh nói rõ về thời điểm lính Mỹ hiện diện tại Đài Loan nhưng quan chức này khẳng định chiến dịch đã được khởi động từ “chưa đầy một năm nay”.

Báo chí tại Đài Bắc trích dẫn một quan chức Hải Quân Đài Loan cho biết chiến dịch nhằm giúp Đài Loan tăng cường khả năng phòng thủ đã diễn ra hồi tháng 11/2020.

Tuy nhiên AFP nhắc lại là một đoạn video được quân đội Mỹ công bố năm 2020 đã cho thấy hình ảnh một số lính Mỹ tham gia vào chiến dịch thao diễn quân sự của Đài Loan mang tên « Balance Temper ». Mỹ là nguồn cung cấp vũ khí quan trọng nhất của Đài Loan

Phản ứng giận dữ của Bắc Kinh
Trả lời báo chí hôm 07/10, phát ngôn viên bộ Quốc Phòng Mỹ John Supple tuyên bố ông « không bình luận về các chiến dịch, các cuộc triển khai hay chương trình huấn luyện đặc biệt nhưng đồng thời nhấn mạnh Mỹ ủng hộ Đài Loan », quan hệ giữa Washington và Đài Bắc quan tâm đến « mối đe dọa hiện tại xuất phát từ Trung Quốc » đối với hòn đảo này. Cũng ông Supple một lần nữa kêu gọi Bắc Kinh « tôn trọng những cam kết giải quyết tranh chấp bằng con đường hòa bình ».

Sáng 08/10, Bắc Kinh đã phản ứng gay gắt trước các tin nói trên. Phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên (Zhao Lijian) tuyên bố Mỹ cần phải biết tình hình Đài Loan “nhạy cảm đến mức độ nào” và “cần ý thức được về mức độ nghiêm trọng” từ những hành động của Washington.

Vẫn quan chức này khẳng định thêm là Hoa Kỳ « cần ngưng bán vũ khí cho Đài Loan, cần ngừng hợp tác về mặt quân sự với Đài Bắc” để tránh làm “tổn hại tới quan hệ giữa Washington và Bắc Kinh”, tránh làm tổn hại đến “hòa bình và ổn định tại eo biển Đài Loan”. Bắc Kinh một lần nữa nhấn mạnh là sẽ làm tất cả để bảo vệ sự toàn vẹn lãnh thổ và chủ quyền quốc gia.

Đa số dân Mỹ ủng hộ can thiệp quân sự nếu Hàn Quốc bị tấn công từ phía Bắc

Minh Anh

Ảnh lưu trữ: Các loại tên lửa của Bắc Triều Tiên. © Reuters

Cứ 10 người được hỏi có hơn 6 người Mỹ đồng tình Hoa Kỳ can thiệp quân sự trong trường hợp Bắc Triều Tiên tấn công Hàn Quốc. Đây là kết quả một cuộc thăm dò do Chicago Council on Global Affairs (CCGA) thực hiện với sự hỗ trợ của Quỹ Triều Tiên và công bố hôm nay, 08/10/2021.

Hãng tin Yonhap cho biết nghiên cứu được thực hiện với sự tham dự của gần 2.100 người, từ ngày 07-26/07/2021, đánh giá quan niệm của người dân Mỹ về chính đối ngoại của đất nước.

Kết quả cho thấy có khoảng 63% số người được hỏi ủng hộ huy động quân đội để bảo vệ Hàn Quốc trong trường hợp xảy ra xung đột vũ trang trên bán đảo Triều Tiên. Tỷ lệ này cao hơn rất nhiều cho những nước đồng minh khác của Mỹ trong trường hợp bị nước láng giềng tấn công. Chẳng hạn, 59% ý kiến ủng hộ can thiệp quân sự của Mỹ cho các nước đồng minh của NATO, 53% cho Israel và 52% cho Đài Loan.

Tỷ lệ ủng hộ Hàn Quốc năm nay tăng năm điểm so với năm 2020 sau khi đạt mức 64% trong năm 2018. Cuộc khảo sát cũng cho thấy 77% người dân Mỹ bày tỏ « rõ ý kiến ủng hộ » liên quan đến người Triều Tiên. Điều đó cho thấy là đa số công luận Mỹ không chia sẻ lập luận chống di dân của cựu tổng thống Donald Trump.

Về phần Bắc Triều Tiên, 62% số người được hỏi xem nước này như là kẻ thù và 10% cho là một đất nước đối thủ, trong khi có đến 93% số người được thăm dò bày tỏ ý kiến bất lợi về lãnh đạo Kim Jong Un, duy chỉ có 5% là ủng hộ.

Cuối cùng, thăm dò cũng cho thấy sự hậu thuẫn cho các cuộc đàm phán một thỏa thuận hòa bình trên bán đảo Triều Tiên nhưng vẫn chấp nhận Bình Nhưỡng có vũ khí hạt nhân chỉ ở mức 24%, trong khi có đến 70% người được hỏi cho rằng cần phải duy trì áp lực, nhất là các trừng phạt kinh tế cho đến khi nào Bắc Triều Tiên ngưng phát triển chương trình hạt nhân. Và khoảng 35% ủng hộ một hành động quân sự nhằm buộc Bình Nhưỡng từ bỏ vũ khí nguyên tử.

Tổng giám đốc FMI bác bỏ cáo buộc thao túng dữ liệu có lợi cho Trung Quốc

Trọng Nghĩa

Bà Kristalina Georgieva, tổng giám đốc Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế (FMI/IMF) phát biểu tại Hội nghị thượng đỉnh hỗ trợ các nước châu Phi, tại Paris, Pháp, ngày 18/05/2021. AP – Ludovic Marin

Bị tố cáo là đã gây sức ép để nâng hạng Trung Quốc trong một báo cáo thời bà còn làm việc ở Ngân Hàng Thế Giới, nữ tổng giám đốc Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế (FMI/IMF) Kristalina Georgieva vào hôm qua 07/10/2021, đã ra trước Hội Đồng Quản Trị của định chế này để phủ nhận mọi cáo buộc và khẳng định rằng bà mong “vấn đề được giải quyết nhanh chóng”.

Theo AFP, tổng giám đốc Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế đã phải ra điều trần trước Hội Đồng Quản Trị FMI về các cáo buộc nhắm vào bà trong thời gian gần đây, theo đó khi còn nằm trong giàn lãnh đạo của Ngân Hàng Thế Giới, bà đã gây áp lực để buộc các nhân viên điều chỉnh dữ liệu giúp nâng thứ hạng Trung Quốc trong bản báo cáo về môi trường kinh doanh “Doing Business 2018”.

Bà Georgieva đã bác bỏ các cáo buộc thao túng và cho biết bà hy vọng hội đồng quản trị FMI sẽ có quyết định nhanh chóng để minh oan cho bà.

Câu hỏi về khả năng bà Georgieva tiếp tục lãnh đạo định chế FMI đã được đặt ra kể từ giữa tháng 9 vừa qua, khi công ty luật WilmerHale công bố kết quả điều tra về bản báo cáo “Doing Business 2018” của Ngân Hàng Thế Giới, được tiến hành theo yêu cầu của ủy ban đạo đức của Ngân Hàng Thế Giới.

Cuộc điều tra này đã phát hiện ra nhiều điểm bất thường trong việc soạn thảo các phiên bản 2018 và 2020 của báo cáo. Bà Kristalina Georgieva bị nghi ngờ thao túng dữ liệu có lợi cho Trung Quốc.

Bà Georgieva khẳng định luôn “tôn trọng tính trung thực của báo cáo” và tỏ ý lấy làm tiếc về “sự thiếu chính xác và những giả định sai lầm mà các tác giả của báo cáo điều tra đã đưa ra”.

Ngay sau khi kết quả điều tra của công ty luật WilmerHale được công bố, Hội Đồng Quản Trị của Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế đã tiến hành một cuộc “kiểm tra kỹ lưỡng, khách quan và chính xác”, và đã gặp đại diện của WilmerHale vào ngày 04/10.

Về phía Ngân Hàng Thế Giới, định chế này đã lập tức thông báo đình chỉ việc công bố bản báo cáo “Doing Business”, mà cách thực hiện đã bị chỉ trích rất nhiều.

Thuế doanh nghiệp 15%: Ireland đồng ý về một thỏa thuận toàn cầu

Thanh Hà

Logo của năm đại tập đoàn Google, Apple, Facebook, Amazon và Microsoft thường chọn Ireland làm trụ sở ở châu Âu nhờ mức thuế thấp. © AFP / Justin Tallis

Thêm một bước tiến quan trọng trong kế hoạch áp đặt mức thuế doanh nghiệp tối thiểu là 15% trên phạm vi toàn cầu. Hôm 07/10/2021, Ireland bất ngờ thông báo tham gia thỏa thuận chung của thế giới. Đây là một trong những nước có mức thuế doanh nghiệp thấp nhất và nhờ vậy được nhiều tập đoàn đa quốc gia, đứng đầu là nhóm GAFA của Mỹ, quan tâm, chọn là trụ sở tại châu Âu.

Tổ Chức Hợp Tác và Phát Triển Kinh Tế – OCDE đang đàm phán về một thỏa thuận toàn cầu liên quan đến mức thuế tối thiểu đánh vào các doanh nghiệp trên thế giới. Một khi được áp dụng, gần 140 nước sẽ có cùng một mức thuế doanh nghiệp nhắm vào các tập đoàn đa quốc gia có mức doanh thu ít nhất là 750 triệu đô la một năm.

Sáng kiến này đã được tổng thống Mỹ Joe Biden ủng hộ nhưng vẫn bị một số quốc gia chống đối. Đó là những nước có chính sách thuế khóa ưu đãi, nhằm thu hút chú ý của các đại tập đoàn trên thế giới, trong số này, có Ireland hay Estonia, Hungary…

Quyết định của Dublin ngày 07/10 cho phép các bên tiếp tục đàm phán về kế hoạch này. Đây sẽ là một chủ đề được bộ trưởng Tài Chính nhóm G20 tiếp tục thảo luận. Tuy nhiên, đường còn dài để cộng đồng quốc tế đạt được kế hoạch về mức thuế tối thiểu 15% như thông tín viên Emeline Vin giải thích :

Đây là một quyết định khó khăn nhưng công bằng theo lời bộ trưởng Tài Chính Ireland. Ông Pascal Donohue đã có được sự nhượng bộ từ phía Tổ Chức Hợp Tác và Phát Triển Kinh Tế: văn bản ban đầu quy định mức thuế doanh nghiệp tối thiểu là 15% thế nhưng ông bộ trưởng đã đàm phán xóa bỏ được hai chữ « tối thiểu » đó, với lý do đây là một yếu tố gây hoang mang cho các tập đoàn đa quốc gia hoạt động tại Ireland.

Về phần mình, Dublin cũng đã có một số nhượng bộ. Khi từ bỏ mức thuế doanh nghiệp rất thấp, hiện tại là 12,5%, Ireland có nguy cơ mất đi sức hấp dẫn. Và theo bộ Tài Chính Ireland, thì thất thu thuế là 2 tỷ euro một năm. Dù vậy, ông Pascal Donohue thừa nhận là Ireland không thể đứng ngoài thỏa thuận được 140 quốc gia thông qua, vì như vậy sẽ gây nhiều thiệt hại đối với uy tín và quan hệ mậu dịch của quốc đảo nhỏ bé này.

Tăng thuế doanh nghiệp lên thành 15% liên quan trực tiếp đến khoảng 1.500 tập đoàn đa quốc gia, trong số đó có những công ty khổng lồ của ngành công nghệ kỹ thuật số như Google, Apple và Facebook. Thời điểm thỏa thuận này có hiệu lực tùy thuộc vào việc chấp thuận của Quốc Hội Mỹ vốn đang rất chia rẽ về đề tài này”.

Bất chấp căng thẳng với Bruxelles, Ba Lan khẳng định quyết tâm ở lại Liên Hiệp Châu Âu

Trọng Nghĩa | Thanh Hà

Thủ tướng Ba Lan Mateusz Morawiecki tham dự bữa tối làm việc không chính thức ngày 05/10/2021 nhân thượng đỉnh Liên Hiệp Châu Âu tại lâu đài Brdo, Slovenia. AP – Darko Bandic

Thủ tướng Mateusz Morawiecki hôm 08/10/2021 tuyên bố “chỗ đứng của Ba Lan là và sẽ tiếp tục ở bên trong gia đình châu Âu. (…) Việc Ba Lan và nhiều nước trung Âu gia nhập Liêu Âu là một trong những sự kiện nổi bật nhất trong những thập niên qua” đối với Vacxava và toàn khối châu Âu.

Phát biểu này nhằm làm hạ nhiệt căng thẳng với Bruxelles một ngày sau khi Tòa Bảo Hiến Ba Lan tuyên bố một phần của các hiệp ước châu Âu không phù hợp với Hiến Pháp của nước này, đe dọa phủ nhận tính hợp pháp của một số quyết định của Tòa Án Công Lý Châu Âu.

Phán quyết nói trên làm dấy lên căng thẳng vốn đã âm ỷ giữa Vacxava và nhiều nước trong Liên Hiệp Châu Âu. Nhiều nhà quan sát cho rằng phán quyết nói trên mở đường cho Ba Lan bị khai trừ khỏi Liên Âu, qua đó mất luôn các khoản tài trợ của 26 thành viên còn lại trong khối.

Từ Vacxava, thông tín viên RFI Damien Simonart giải thích tại sao quyết của Tòa Bảo Hiến đẩy chính quyền Ba Lan vào thế kẹt:

“Không một ai nghi ngờ về việc Tòa Bảo Hiến Ba Lan ra phán quyết như vậy, nhưng phải mất vài tháng và 4 lần hoãn thì định chế này mới làm được điều này. Ngay giữa cuộc đấu tranh để giành được quỹ châu Âu cho kế hoạch khôi phục kinh tế – hơn 150 tỷ euro mà Ba Lan được phân bổ cho đến năm 2027 – Vacxava như đã tự bắn vào chân mình.

Thế nhưng đối với Beata Szydlo, một nghị sĩ bảo thủ và cựu thủ tướng, quyết định này sẽ “ngăn chặn sự can thiệp từ bên ngoài vào hệ thống tư pháp Ba Lan.”

Phe đối lập tự do thì rất bàng hoàng. Leszek Miller vốn là thủ tướng vào năm 2004 khi Ba Lan gia nhập Liên Hiệp Châu Âu, đã tỏ ý tiếc rằng rất nhiều nỗ lực để đưa đất nước Ba Lan vào EU đã bị chủ tịch Tòa Bảo Hiến vô hiệu hóa, một người bị ông mô tả là một quan chức của đảng Luật Pháp và Công Lý – PiS đang cầm quyền.

Vào lúc lãnh đạo đảng PiS Jaroslaw Kaczynski khẳng định sẽ không có “Polexit”, nhiều thẩm phán tin rằng Ba Lan đã ra khỏi Liên Hiệp Châu Âu về mặt pháp lý. Ông Donald Tusk, cựu chủ tịch Hội Đồng Châu Âu đã kêu gọi một cuộc biểu tình lớn vào Chủ Nhật này tại thủ đô Ba Lan”.

Phản ứng quan ngại của các nước EU
Phán quyết đặt Hiến Pháp Ba Lan bên trên các hiệp định EU đã làm dấy lên các phản ứng giận dữ từ Bruxelles và nhiều thủ đô châu Âu. Ngay ngày 07/10, Ủy Ban Châu Âu đã bày tỏ thái độ “quan ngại”. Ủy Viên Tư Pháp Châu Âu Didier Reynders khẳng định là Bruxelles sẽ sử dụng “mọi công cụ” hiện hữu để đảm bảo tính tối thượng của luật pháp EU.

Về phần nước Pháp, quốc vụ khanh đặc trách châu Âu Clément Beaune cho rằng quyết định của Ba Lan là một “đòn đánh vào Liên Hiệp Châu Âu”. Theo ông, khi quyết định như trên, chính quyền Ba Lan đã chấp nhận rủi ro “mặc nhiên rời bỏ” Liên Âu.

Related posts