Nguyễn Ngọc Như Quỳnh
15-6-2026
Bộ Giáo dục nói rằng, nếu phát hiện thí sinh vi phạm thì sẽ hủy kết quả thi, kể cả khi đã trúng tuyển hoặc đang học đại học. Đồng thời, Bộ cho rằng việc cho 328 thí sinh đăng ký xét tuyển hiện nay không làm mất cơ hội của thí sinh khác, vì đăng ký nguyện vọng chưa phải là trúng tuyển.
Nhưng vấn đề nằm ở giai đoạn sau đó.
Giả sử có một ngành lấy 100 chỉ tiêu. Điểm chuẩn được xác định dựa trên danh sách thí sinh có điểm hợp lệ. Một số thí sinh sau này bị xác định gian lận và bị hủy kết quả sau khi đã trúng tuyển. Lúc đó sẽ phát sinh câu hỏi:
Những thí sinh ngay dưới điểm chuẩn năm đó sẽ được xử lý thế nào? Ví dụ: Điểm chuẩn là 28,00. Bạn A đạt 27,95 nên bị rớt. Sau vài tháng, 5 học sinh ở Trường Chuyên Tuyên Quang bị hủy kết quả vì gian lận. Lẽ ra, nếu những kết quả gian lận không được tính ngay từ đầu, A có thể đã trúng tuyển. Nhưng A đã phải chọn trường khác, hoặc đã đi làm, hoặc mất cả một năm học.
Nếu chỉ hủy kết quả của người gian lận mà không có cơ chế khôi phục quyền lợi cho người bị mất cơ hội, thì công bằng vẫn chưa được phục hồi.
Đây cũng là lý do trong nhiều hệ thống khảo thí và tuyển dụng, người ta không chỉ xử lý người vi phạm mà còn phải xem xét hậu quả của hành vi vi phạm đối với những người khác.
Câu hỏi mà Bộ GD-ĐT cần trả lời không chỉ là: “Có hủy kết quả của thí sinh vi phạm hay không?” Mà còn là: “Nếu việc gian lận đã làm thay đổi danh sách trúng tuyển, Bộ sẽ khôi phục quyền lợi của những thí sinh lẽ ra được nhận vào như thế nào?“
Đó mới là bài toán khó nhất của vụ Tuyên Quang.
Tuy nhiên, cũng cần nói công bằng rằng không phải mọi trường hợp hủy kết quả đều đồng nghĩa sẽ có một thí sinh cụ thể chắc chắn bị mất suất. Điều đó còn phụ thuộc vào: Thời điểm hủy kết quả; quy trình xét tuyển của từng trường; việc trường có thực hiện xét bổ sung hay không; và các quy định pháp lý hiện hành.
Chính vì vậy, đây là một khoảng trống chính sách cần được Bộ GD-ĐT giải thích rõ hơn, thay vì chỉ dừng ở thông báo rằng sẽ “hủy kết quả của thí sinh vi phạm”.
Vụ này đình đám như vậy mà các học sinh trong vụ gian lận vẫn vô can thì tương lai các bâc cha me, giáo viên, và cả các em sẽ chẳng rút ra được bài học kinh nghiệm nào và chỉ tiếp tục tìm cách gian lận khéo léo hơn mà thôi.
Năm sau, sẽ không có điểm 10 nhiều mà chỉ cần cỡ 8,5 đến 9,75 cho đỡ rách việc nhỉ?
Nguồn: Tiếng Dân